مبانی اصل ۲۷ | حقّ تجمّع

🔰 درس‌گفتار | مذاکرات قانون اساسی

🗓 سال دوّم | جلسهٔ سوّم | ۲۵ مهر ۱۴۰۳

🎙 استاد محسن قنبریان | مدرسه مشکات تهران

🔵 مبانی اصل ۲۷ | حقّ تجمّع

🔹۱. به تبیینِ مبانیِ الهیاتی و عرفانی امام خمینی (ره) در باب عدالت، نقد و آزادی‌های اجتماعی می‌پردازد و با ارجاع به متونی همچون «صحیفه امام»، «شرح جنود عقل و جهل» و «مصباح الهدایه»، پیوندی میان «اعتدال در عالم اسماء» و «حقوق سیاسی در عالم مُلک» برقرار می‌کند.

۱.۱. نقد و اشکال؛ هدیه الهی یا تهدید؟

۱.۲. عدالتِ استقامت بر صراط مستقیم

۱.۳. نقش اسم «الحَکَم و العدل» در اعتدال

۱.۴. انسان کامل؛ مظهر اعتدال عالم

نتیجه‌گیری: دعوت به عدالت و صراطِ مستقیم، و جلوگیری از انحراف در سیاست‌گذاری و اجرا؛ حقّ ذاتیِ جامعه است. تخطئه‌کردنِ این حقّ، محروم‌کردنِ جامعه از «هدیۀ الهی» برای بازگشت به تعادل است.

🔹۲. به بررسیِ دیدگاه‌های امام خمینی (ره) در کتاب «مکاسب محرمه» و مقایسۀ آن با نظراتِ شیخ انصاری می‌پردازد و در نهایت این مبانیِ فقهی را بر مسئلۀ آزادیِ اجتماعات و أحزاب تطبیق می‌دهد.

۲.۱. تقسیم‌بندیِ مبغوضات

۲.۲. وجوبِ عقلیِ نهی از منکر و یگانگیِ «رفع» و «دفع»

۲.۳. اشتراک نظر با شیخ انصاری و استدلال بر مبنای شرعی

۲.۴. تطبیق بر آزادی اجتماعات و احزاب